Bessent’ten İran hava yolları yaptırımları hamlesi
ABD Hazine Bakanı Bessent, İran hava yollarıyla çalışan şirketleri küresel finans sisteminden dışlanma riski konusunda uyardı; Çin’le yapay zekâ diyaloğu gündemde.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, İran’a yönelik ekonomik baskının havacılık sektörünü de kapsayacak biçimde genişletildiğini açıkladı. Bessent, İran hava yollarıyla ticari ilişkilerini sürdüren şirketlerin küresel finans sistemine erişimlerini kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabileceğini söyledi.
ABD Hazine Bakanlığının yürüttüğü “Operation Economic Outcast” kapsamında İran’da faaliyet gösteren 27 hava yolu şirketi yaptırım listesine alındı. Bessent, İran’ın listede yer almayan hava yollarıyla iş yapan firmalara da benzer yaptırımlarla karşılaşabilecekleri uyarısında bulundu.
İran havacılık sektörüne kapsamlı baskı
Washington’ın son adımı yalnızca İran merkezli hava yolu şirketlerini hedef almakla sınırlı kalmadı. Bakanlık, İran’ın havacılık sektörünü desteklediği belirtilen toplam 36 kişi ve kuruluş hakkında işlem yaptı. Listede, üçüncü ülkelerde faaliyet gösteren havacılık ve lojistik şirketleri de yer aldı.
ABD ayrıca İran’la bağlantılı üç havacılık iznini askıya aldı. Bu izinler arasında İran hava sahasındaki bazı üst geçişler ile ABD menşeli veya ABD’nin kontrolündeki ticari uçakların İran’a uçmasına olanak tanıyan düzenlemeler bulunuyor. Havacılık güvenliğine ilişkin başvuruların ise ayrı ayrı inceleneceği bildirildi.
Uygulamanın, İran hava yollarının uçak tedariki, yakıt, kargo, satış, finansman ve uluslararası hizmet ağlarına erişimini zorlaştırması hedefleniyor. Böylece yaptırım baskısının, doğrudan hava yolu şirketlerinin yanı sıra bu firmalarla iş yapan geniş bir ticari çevreye yayılması amaçlanıyor.
ABD ve Çin arasında yapay zekâ diyaloğu
Bessent’in açıklamalarında Çin’le yapay zekâ alanındaki temaslar da öne çıktı. ABD Hazine Bakanı, New York’ta Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng ile hafta sonu gerçekleştirilen görüşmelerin ardından iki ülke arasında bu alanda yeni bir diyalog mekanizmasının kurulmasının değerlendirildiğini belirtti.
ABD tarafı, ulusal güvenliği etkileyebilecek ciddi yapay zekâ olaylarında karşılıklı bilgilendirme yapılmasını sağlayacak bir bildirim sistemi kurulmasını önerdi. Bessent, yapay zekâ alanında dünyanın en güçlü iki ülkesi arasında daha fazla şeffaflığa ihtiyaç bulunduğunu ifade etti.
Görüşmelerin hedefini ortak amaçlar ve tehditler konusunda ortak bir anlayış geliştirmek olarak açıklayan Bessent’in sözleri, Çin devlet medyasında da yer aldı. Çin kaynakları, toplantıda yapay zekâ başlığının ele alındığını ve ekonomik konulardaki temasların devam edeceğini bildirdi.
Yapay zekâ ile ticaret başlıklarının, ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında bu hafta Washington’da yapılması planlanan görüşmede de gündeme gelmesi bekleniyor.
