ABD’de Demokratlar hangi politikaları değiştirebilecek?

ABD’de Demokratlar Kongre’nin iki kanadında çoğunluğu aldı. Ancak Trump’ın vetosu, Cumhuriyetçi direnç ve parti içi ayrılıklar vaatleri zorlaştıracak.

ABD ara seçimlerinde Cumhuriyetçilere karşı önemli bir başarı elde eden Demokratlar, ocak ayında Senato ve Temsilciler Meclisi’nde çoğunluğu devralmaya hazırlanıyor. Bu sonuç, partinin Trump yönetimini daha yakından denetlemesine ve bazı politikaları değiştirmek için siyasi baskı kurmasına imkan sağlayacak. Ancak çoğunluk, Demokratların seçim vaatlerini kolaylıkla hayata geçirebileceği anlamına gelmiyor.

Demokratlar kampanya sürecinde yolsuzluk iddialarının araştırılması, sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi, gıda ve enerji maliyetlerinin düşürülmesi ve İran savaşının sınırlandırılması gibi başlıkları öne çıkardı. Temsilciler Meclisi Demokrat Lideri Hakeem Jeffries, seçim gecesi sonuçları “Büyük Amerikan geri dönüşü başladı” sözleriyle değerlendirdi. Senatör Chris Coons ise partinin elde ettiği çoğunluğu sınırsız bir yetki olarak görmemesi gerektiğini belirterek, düşük ücretler ve artan yaşam maliyetlerine somut çözümler bulunması çağrısı yaptı.

Trump yönetimine yönelik denetim artacak

Demokratların elde edeceği en önemli avantajlardan biri, Kongre’nin denetim ve soruşturma komitelerini yönetme gücü olacak. Kaliforniya Temsilcisi Robert Garcia’nın güçlü bir denetim komitesine liderlik etmesi bekleniyor. Garcia, seçim gecesi Trump yönetimine yönelik olası soruşturmalar için “Avukatlarınızı hazırlayın” ifadesini kullandı.

Trump ailesinin ticari faaliyetleri, olası çıkar çatışmaları, kurumsal yolsuzluk iddiaları, İç Güvenlik Bakanlığı ile Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Biriminin faaliyetleri ve hükümetin Epstein dosyalarındaki tutumu, Demokratların incelemek istediği konular arasında bulunuyor. Kongre komiteleri belge talep edebildiği ve soruşturma yürütebildiği için Trump yönetiminin yeni dönemde daha yoğun bir siyasi denetimle karşılaşması bekleniyor.

Atamalar ve azil süreci kritik başlıklar olacak

Senato çoğunluğu, Trump’ın kabine üyeleri ve federal yargı makamları için göstereceği adayların onay sürecinde Demokratlara önemli bir koz verecek. Yüksek Mahkeme’de görev süresi içinde bir boşalma yaşanması halinde Demokratlar, Trump’ın adayını reddedebilir veya iki partinin de kabul edebileceği daha ılımlı bir isim üzerinde uzlaşmaya zorlayabilir.

Başkan hakkında yeni bir azil sürecinin başlatılması da ihtimaller arasında. Demokratlar, Trump’ın ilk başkanlık döneminde iki kez azil süreci başlatmış, ancak Senato’daki yargılamalarda Trump aklanmıştı. Bir başkanın görevden alınabilmesi için Senato’da 67 oy gerektiğinden, Demokratların Cumhuriyetçi destek olmadan sonuca ulaşması mümkün görünmüyor. Parti içinde de yeni bir azil girişiminin Trump’ın siyasi mağduriyet söylemini güçlendirebileceği yönünde görüşler bulunuyor.

Trump’ın vetosu yasama gündemini sınırlayacak

Demokratların iki kanatta çoğunluk sağlaması, yasa tekliflerini gündeme taşımasını ve Kongre’den geçirmesini kolaylaştıracak. Fakat düzenlemelerin yürürlüğe girebilmesi için başkanın imzası gerekiyor. Trump’ın karşı çıktığı tasarıları veto etmesi halinde Kongre’nin bu kararı aşabilmesi için her iki kanatta üçte iki çoğunluk sağlaması gerekecek. Demokratların bu seviyeye ulaşması beklenmediği için başkanlık vetosu güçlü bir engel olmaya devam edecek.

Trump, seçim sonuçlarının ardından Demokratlarla çalışmaya hazır olduğunu söylese de kısa süre sonra üzerinde “VETO” yazan kırmızı bir kampanya şapkasının fotoğrafını paylaşarak siyasi mücadelenin süreceği mesajını verdi.

Sağlık ve yaşam maliyetleri öncelikli gündem

Demokratlar yeni dönemde Medicaid gibi düşük gelirli kesimlere yönelik sağlık programlarını ve Obamacare düzenlemelerini korumayı hedefliyor. Hakeem Jeffries, Cumhuriyetçilerin sağlık programlarında yaptığı kesintilerin geri alınmasını ve vergi indirimlerinin uzatılmasını istediklerini açıklamıştı.

Yaşam maliyetlerinin azaltılması, yapay zeka sektörünün düzenlenmesi ve enerji politikaları ise uzlaşmanın zor olabileceği diğer alanlar olacak. 2028 başkanlık seçimlerine muhalefet konumunda girmeye hazırlanan Cumhuriyetçilerin, Demokratların siyasi başarı kazanmasını sağlayacak düzenlemelere destek vermekte isteksiz davranabileceği değerlendiriliyor.

Dış politikada parti içi ayrılıklar öne çıkacak

Demokratların önündeki sorunlar yalnızca Cumhuriyetçilerin direnciyle sınırlı değil. İsrail’e askeri yardım ve Orta Doğu politikası, parti içinde de görüş ayrılıklarına neden oluyor. Michigan’dan seçilen Abdul El-Sayed ile bazı Temsilciler Meclisi üyeleri, İsrail’e yapılan askeri yardımın sınırlandırılmasını destekleyeceklerini açıkladı.

İran savaşı konusunda da Demokratlar, Trump yönetiminin askeri yetkilerini kısıtlamak istiyor. Kongre’de daha önce bu yönde iki partili girişimler yapılmış ve haziran ayında çatışmaların durdurulmasını öngören bir karar tasarısı kabul edilmişti. Ancak bu adımlar uygulamada sonuç vermedi.

Beyaz Saray, Trump’ın askeri operasyonları sürdürmek için geniş yetkilere sahip olduğunu savunuyor. Brookings Enstitüsü’nden Scott Anderson ise Kongre’nin başkanı askeri kararlarından vazgeçirmeye yönelik yetkisinin hukuki açıdan net olmadığını, nihai değerlendirmeyi yargının yapabileceğini belirtiyor.

Demokratlar böylece Trump yönetimini daha sıkı denetleme, atamaları engelleme ve siyasi baskıyı artırma imkanına kavuşacak. Buna karşın başkanlık vetosu, Senato’daki üçte iki çoğunluk şartı ve parti içindeki görüş ayrılıkları, seçim vaatlerinin yasalaşmasını zorlaştıracak.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu