Avrupa’daki Toparlanma Treyler İhracatını Canlandırdı
Avrupa pazarındaki toparlanma, treyler ihracatını artırdı; iç pazarda ise daralma devam ediyor.
Aysel YÜCEL
[email protected]
Türk treyler sektörü, 2026 yılının ilk yarısında ihracatını çift haneli oranlarda artırırken, iç pazarda daralma devam ediyor. Treyler Sanayicileri Derneği (TREDER) Başkanı Seyit Arslan, Avrupa’da üç yıl süren daralmanın ardından yaşanan toparlanmanın ihracata olumlu etkiler sağladığını belirtti. Ancak, jeopolitik risklerin yılın ikinci yarısında büyüme hızını kısıtlayabileceği uyarısında bulundu. Ocak-Haziran 2026 döneminde treyler ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 17,3 artarak 300 milyon 719 bin dolara ulaştı. Sektörün ihracat rakamları 2023’te 777 milyon 402 bin dolar, 2024’te 670 milyon 91 bin dolar, 2025’te ise yüzde 3,7 düşüşle 644 milyon 772 bin dolar olarak gerçekleşti.
İhracattaki artışın temel sebebinin Avrupa pazarındaki toparlanma olduğunu ifade eden Arslan, “Almanya başta olmak üzere Avrupa’da üç yıl boyunca süren daralma sona erdi ve pazar yeniden canlanmaya başladı. Avrupa genelinde ilk altı ayda ortalama yüzde 10’luk bir toparlanma gözlemleniyor. ABD-İran gerilimi talebi olumsuz etkileyebilir, ancak yıl sonunda büyüme devam edecek; ikinci yarıda ise ivme yavaşlayacak” dedi. Bölgedeki savaşların sona ermesinin ardından talepte önemli bir artış yaşanabileceğini vurgulayan Arslan, Türk treyler sektörünün uzun vadede büyük fırsatlar sunduğunu dile getirdi.
Türk treyler üreticilerinin Avrupa’daki konumlarının güçlendiğini belirten Arslan, “Artık Türk treyler üreticileri, Avrupalı bir üretici olarak kabul ediliyor. Avrupalı firmaların Türkiye’de üretim yapması ve Türk üreticilerin Avrupa’da tesis kurması, iki pazar arasındaki farkı ortadan kaldırdı. Kalitemiz ve teknolojimiz rakiplerimizle aynı seviyeye geldi, Ar-Ge yatırımlarımız da artıyor” şeklinde konuştu.
Artan üretim maliyetleri ve finansmana erişim sorunlarının sektördeki en büyük problemler arasında yer aldığını kaydeden Arslan, Avrupa’daki pazarın korunması için üreticilerin kârlılıklarından fedakarlık yapmak zorunda kaldığını belirtti. “Kur baskısı ve artan maliyetler nedeniyle Avrupalı rakiplerimizden daha pahalı üretim yapar hale geldik. Ancak kaliteden ödün vermeden ihracatı sürdürerek ülkeye döviz kazandırmaya ve sanayi çarklarını döndürmeye çalışıyoruz” dedi.
İhracattaki artışa rağmen, Türkiye treyler pazarı yılın ilk yarısında yüzde 20,4 küçülerek 12 bin 168 adede geriledi. İç pazarın 2024’ü 28 bin 953, 2025’i ise 27 bin 909 adetle tamamlayacağı öngörülüyordu. Arslan, lojistik sektöründeki talep daralmasının yatırımları olumsuz etkilediğini belirterek, “Geçen yıldan bu yana devam eden aşağı yönlü talep eğilimi sürüyor. Henüz dip noktayla karşılaşmadık” dedi. Finansmana erişimin yıllardır çözülemeyen bir sorun olduğunu ifade eden Arslan, kamu bankalarının öncülüğünde ekonomik ömrünü tamamlamış treylerlerin yenilenmesine yönelik finansman modellerinin geliştirilmesinin umut verici olduğunu söyledi. Arslan, “2026’yı ne kadar az kayıpla tamamlarsak, uluslararası siyasi krizlerin çözülmesiyle birlikte 2027 yılına dair beklentilerimiz daha olumlu” dedi.
TREDER Başkanı Seyit Arslan, sektörün en büyük sorunlarından birinin denetim eksikliği olduğunu vurguladı. Pazarın daraldığı dönemlerde kayıtdışı üretim ve sahtecilik vakalarının arttığını söyleyen Arslan, gerekli belgelere sahip olmadan üretim yapan ve standart dışı ürünleri piyasaya süren işletmelerin sayısının arttığını belirtti. “Bunu önlemek mümkün” diyen Arslan, “Bir üretici yılda 100 treyler üretiyorsa, o fabrikaya buna uygun miktarda parça, ekipman ve malzeme girmesi gerekir. Ürettiği araçlara ilişkin tip onaylarının da bulunması gerekir. Bunların tamamı Piyasa Gözetimi ve Denetimi sistemiyle kontrol edilebilir” şeklinde konuştu. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile yapılan görüşmelerde denetimlerin artırılması konusunda olumlu geri dönüş aldıklarını ifade eden Arslan, etkin denetim sayesinde haksız rekabetin önlenebileceğini ve sektörün zorlu dönemi daha sağlıklı atlatabileceğini belirtti.
TREDER’in yakın zamanda düzenlediği Karayolu Can Güvenliği Arama Konferansı’nda, ekonomik ömrünü tamamlamış treylerler gündeme geldi. TREDER Başkanı Seyit Arslan, Türkiye’de trafiğe kayıtlı yaklaşık 327 bin treylerin yaklaşık 100 bininin güvenli ve verimli taşımacılık standartlarını karşılamadığını düşündüklerini söyledi. ECE R58.03 arka koruma sistemi regülasyonuna uygun yarı römork sayısının yalnızca 122 bin 825 olduğunu belirten Arslan, filonun yüzde 62,4’ünü oluşturan 204 bin 236 yarı römorkun eski regülasyonlara göre üretildiğini ifade etti. Yaşlanan filonun yenilenmesi gerektiğini vurgulayan Arslan, bunun için mevcut durumun ayrıntılı bir şekilde ortaya konulmasının şart olduğunu belirtti. Arslan, “Sorunun büyüklüğünü ölçmeden çözüm üretilemez. Yıl bitmeden bu konuda önemli mesafe alınacağına inanıyoruz” dedi.
