Vance’den Trump ve Rıza Pehlevi İlişkileri Üzerine Açıklama
Vance, Trump’ın Rıza Pehlevi’yi İran lideri yapma hedefinde olmadığını belirtti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Donald Trump’ın İran’ın eski lideri Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin oğlu Rıza Pehlevi’yi İran’ın yeni lideri yapma hedefinde olmadığını ifade etti. Vance, bu açıklamayı gazeteci Megyn Kelly ile yaptığı bir röportajda dile getirdi.
Vance, Trump yönetiminin İran’a yönelik politikalarına dair değerlendirmelerde bulunarak, Trump’ın asla rejim değişikliği amacı gütmediğini belirtti. Vance, “Başkan, Rıza Pehlevi’yi İran’ın yeni lideri yapmak gibi bir niyetinin olmadığını hiçbir zaman söylemedi,” dedi.
İran halkının mevcut hükümete karşı ayaklanmasının kendi kararı olduğunu vurgulayan Vance, Trump’ın bu konuda, “Eğer İran halkı ayaklanmak isterse bu harika, ancak bu onların meselesi. Bu, İran halkı ile hükümetleri arasındaki bir konu,” şeklinde konuştu.
ABD’nin hedefinin İran’ın nükleer programını diplomatik yollarla ya da gerektiğinde askeri yöntemlerle sona erdirmek olduğunu belirten Vance, ABD ile İran arasında sağlanan mutabakatı ise “bölgesel barış anlaşması” olarak tanımladı. Bu çerçevenin yalnızca İran’ı değil, Körfez ülkeleri, İsrail ve Lübnan’ı da kapsayacağını ifade etti.
Vance, İran’ın yükümlülüklerini yerine getirmesi durumunda Orta Doğu için önemli bir anlaşmanın ortaya çıkabileceğini, aksi takdirde ekonomik fayda elde edemeyeceklerini söyledi. Anlaşmanın Marshall Planı ile sıkça kıyaslandığını belirten Vance, “Marshall Planı büyük ölçüde Amerikan vergi mükelleflerinin parasıyla finanse edildi. Bu ise onların parası değil,” diyerek iki anlaşma arasındaki farkı vurguladı.
Vance, İran’ın ekonomik kazançlar elde edebilmesi için davranışlarını değiştirmesi gerektiğini, uranyum zenginleştirme faaliyetleri ve denetim mekanizmalarının anlaşmanın temel unsurları arasında yer alacağını belirtti.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 15 Haziran’da ABD ve İran’ın müzakereler sonucunda Lübnan dahil tüm cephelerde çatışmaları sonlandırmak üzere bir mutabakata vardığını duyurmuştu. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de bu mutabakatın varlığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran’da İsviçre’de imzalanacağını açıkladı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını ve Hürmüz Boğazı’nın açılmasıyla birlikte ABD’nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını belirtmişti. Ancak ABD-İran mutabakatının Lübnan’ı da kapsayacağının açıklanması, İsrail’de tartışmalara yol açtı. İsrail Başbakanı Netanyahu ve Savunma Bakanı Yisrael Katz, Lübnan’ın güneyinde işgal ettikleri bölgelerden çekilmeyeceklerini ifade etti.
